THY - Kabin Kıyafetleri Lansman

Vedat Örfi Bengü

Sinema Filmi Yönetmeni, Senaryo Yazarı, Sinema Oyuncusu, Oyun Yazarı, Çevirmen, Öykü Yazarı Vedat Örfi Bengü kimdir?

Sinema yönetmeni ve oyuncusu; oyun, öykü ve senaryo yazarı, çevirmen olan Vedat Örfi Bengü 14 Ekim 1900 tarihinde  İstanbul’da doğdu.  25 Mayıs 1953 tarihinde öldü. Sadrazam Halil  Rifat Paşa’nın torunu, Mehmet Ali Paşa’nın oğludur. Yazar-eleştirmen Memet Fuat’ın babası ve Nazım Hikmet’in eşlerinden Piraye Hanım’ında ilk kocasıdır. Vedat Örfi Bengü, ilk olarak sanata 1917 yılında piyes yazarak başladı. On yedi yaşındayken yazdığı Bir Af, Bir Yemin adlı oyunu göçmenler yararına oynandı. yazdığı bir diğer sahne eseri Vefaen Ferağ, Darülbedayide  1924 de sahneye kondu.  Oyunlarından Kanun Adamı ve Casus  ise halk evlerinde sahnelendi. Kendi bestelediği Balo Kaçakları opereti de Şehbal Tiyatrosunda 1925 yılında  sahnelendi. Bazı piyeslerinde oyuncu olarak da sahneye çıkmıştır. Avrupa ve Mısır’da uzun yıllar kalmış, yabancı ülkelerde filmler çekmiş ilk Türk film rejisörüdür. Henüz yirmi yaşında iken Fransa’ya giderek Paris’te çeşitli filmlerde çalıştıktan sonra bir ara Mısır’a da gitti, orada yerli filmciliği kurdu. Fransa’da dokuz, Mısır’da on iki, Türkiye’de de dokuz filmin rejisörlüğünü yaptı, çok sayıda senaryo yazdı.

İstanbul’da tanıştığı Fransız oyuncu Blanche Montel’le Paris’te sekiz filmde oynadı. Bu filmlerden Malum Aşk adlı Fransız filminde başrol oynadı. Sonra Mısı’a gitti. 1926 yılında Mısır’da Yusuf Vehbi - Ümmü Gülsüm ile “İsis Film Corporation” adlı film yapım şirketini kurdu. Mısır sinemacılığının temelini attı..

Otuz bir yaşında İstanbul’da, Atıf Kaptan’la “Film Yıldızları” adlı gezici tiyatro topluluğunu kurdu, Bir Millet Uyanıyor’u sahneledi, Anadolu turnesine çıktı.

ESERLERİ:

OYUN: Bir Af, Bir Yemin (1917), Balo Kaçakları Opereti (1925), Kanun Adamı (1938), Bir Doktorun Ödevi (1939), Beyaz Baykuş (1940), Zavallı Necdet (1951), Hasta, Vicdan Hakkı.

ÖYKÜ: Atatürk (Onun Ölümü Karşısında Samsun, 1939),  Bir Yuva Böyle Yıkıldı (1943), Kuduran Canavarlar (1944), Akdeniz İncisi (1944), İskelet Yüzdeki Damga (1945), Ceymis Preen’in Zaferi (1945), Varşova Yanarken (1945), Kahire Batakhanelerinde (1946), Gülnihal Sultan Kitapları (1946), Bir Genç Kızın Çilesi, Seni Beklerken, Ökse.

ÇEVİRİ: Londra’daki Kan İzleri (1944), Rus İhtilalleri Arasında (1944), Sarı Odanın Esrarı (1944), Siyahlı Kadın (1944), Pireli Koltuk (1945), Krap Fabrikalarında Bir Fransız Casus (1945), Kızıl Gemi.

SENARYOSUNU YAZDIĞI, YÖNETTİĞİ ve OYNADIĞI FİLMLER: Yara(1947), Bağda Gül (senarist ve yönetmen, 1947), Kılıbıklar (senarist ve yönetmen, 1947), Canavar (yönetmen, 1948), Günahım (senarist ve yönetmen, 1948), Keloğlan (senarist ve yönetmen, 1948), Sızlayan Kalp (senarist ve yönetmen, 1948), Ayşe’nin Duası (senarist, yönetmen ve oyuncu, 1948), Vurun Kahpeye (oyuncu, 1948), Allah Kerim (oyuncu, 1948), Ateşten Gömlek (senarist, yönetmen ve oyuncu,1950), Bir Fırtına Gecesi (senarist, yönetmen ve oyuncu, 1950), Çıldıran Baba (senarist, yönetmen ve oyuncu, 1950), Estergon Kalesi (yönetmen, 1950), Harman Sonu Dönüşü (senarist ve yönetmen, 1950), Kapanan Gözler (yönetmen, 1950), Soysuz (senarist ve yönetmen, 1950), Cem Sultan (oyuncu, 1951), İstanbul’un Fethi (oyuncu, 1951), Kore’de Türk Süngüsü (senarist ve yönetmen, 1951), Vatan İçin (oyuncu, 1951), Allah’tan Bul (yönetmen, 1952), Dokunulmaz Bu Aslana (senarist, yönetmen ve oyuncu, 1952), Ebedi İstirahat (senarist ve yönetmen, 1952), Beyoğlu Güzeli (yönetmen, 1953), Bu Kadın Benimdir (senarist ve yönetmen, 1953).