THY - Kabin Kıyafetleri Lansman

I. Meşrutiyet’in meclis sistemi nasıldı?

I. Meşrutiyet dönemindeki parlamento iki bölümden oluşuyordu. Heyet-i Mebusan 130 üyeden oluşuyordu ve bunlar seçimle geliyorlardı. Her 50 bin erkek için bir mebus

seçiliyordu. 80 mebus Müslüman, 50 mebus ise gayrimüslimlerden olacaktı. Heyet-i Ayan ise 21 Müslüman, 5 gayrimüslimden oluşuyordu ve padişah tarafından atanıyordu. Her iki meclis, Meclis-i Umumi’yi meydana getiriyordu.

Heyet-i Ayan’a bir kez seçilen kişi hayatı boyunca meclis üyeliğine devam ediyordu. Kendi görev alanlarıyla ilgili sınırlı olarak kanun önerebilme yetkileri vardı. Esas vazifeleri Heyet-i Mebusan’ın kabul ettiği kanun metinlerini, padişahın haklarına, dine, Kanun-ı Esasî’nin hükümlerine, devlet ve vatanın menfaatlerine uygunluk durumuna göre incelemekti.

Heyet-i Ayan’ın kabul etmediği bir metin kanunlaşmazdı. Ne Heyet-i Ayan’ın, ne de Heyet-i Mebusan’ın hükümet üzerinde siyasal denetim yetkisi vardı. Heyet-i Mebusan, bir vekili cezai sorumluluk altına sokmak için Divân-ı Âli’ye gönderebilirdi. Ancak bunda da padişahın onayının alınması gerekiyordu.

Meclis-i Vükela, padişah tarafından seçilirdi ve ona karşı sorumluydu. Heyet-i Mebusan üyeleri Kanun-ı Esasî’ye değil padişaha bağlılık yemini ederek, göreve başlarlardı.

Meclis başkanı meclisin gösterdiği adaylar arasından padişah tarafından seçilirdi. Heyet-i Ayan kabul etse dahi, padişahın onaylamadığı bir metin kanunlaşamazdı. Padişahın 6 ay içerisinde seçime gitmek şartıyla, meclisi dağıtma yetkisi vardı.