THY - TR Çıkışlı Güney Avrupa Kasım

Halifelik Osmanlı Devleti'ne geçti mi?

Mısır fethedildikten sonra Memlük himayesinde olan son Abbasi halifesi III. Mütevekkil Alellah İstanbul’a gönderildi. Daha sonraki tarihlerde kaleme alınmış bazı kitaplar, hükümdarın İstanbul’a dönmesinden sonra III. Mütevekkil’in Ayasofya Camii’nde yapılan bir törenle hilafet kılıcını Yavuz’a kuşatarak ünvanını ona devrettiğini belirtirler. Ancak Yavuz dönemine ait tarih kitaplarında halifeliğin bu şekilde devredildiğine dair bir kayıt bulunmaz.

Bu rivayet XVIII. yüzyılda Osmanlılar’ın askeri açıdan zayıf düştükleri bir zamanda ortaya çıkmıştır. Eski gücünü kaybeden Osmanlı İmparatorluğu’nun halifeliğin manevi nüfuzunu kullanmaya çalıştığı bu dönemde, durumunu meşrulaştırmak için geriye dönük olarak bu rivayetin ortaya çıkarıldığı iddia edilir.

Osmanlılar’ın halife ünvanını Mısır’ın fethinden çok önce kullandıkları görülür. I. Murad’dan itibaren Osmanlı padişahları halife ünvanını yazışmalarında kullanmışlardır. Osmanlılar, İslam dünyasının en kuvvetli devleti ve Hristiyanlar’la savaşın öncüsü olduklarından kendilerinde bu hakkı görüyorlardı.