Melikşah

Melikşah döneminde Büyük Selçuklu Devleti en geniş sınırlarına ulaşmıştır. Devletin sınırları Anadolu'dan Umman'a, Kafkaslar'dan Hindistan önlerine kadar uzandı.

Büyük Selçuklu Devleti'nin ikinci sultanı Alp Arslan'ın oğlu olan Melikşah, 6 Ağustos 1055 tarihinde doğmuştur. 9 yaşındayken vezir Nizamülmülk'ün yanında savaşa katıldı. İyi bir tahsil gören Melikşah 10 yaşındayken Karahanlıları Han'ının kızı Türkan Hatun ile evlendirildi. Sultan Alparslan 1066 yılında Melikşah'ı veliaht tayin etti. Babasının 1072'de öldürülmesi üzerine 17 yaşındayken hükümdar oldu.

Melikşah'ın hükümdarlığını kabul etmeyen amcası Kirman meliki Kavurd'u 17 Nisan 1073 tarihinde Hemedan yakınlarında yenerek esir etti. Savaş sonrası Kavurt Bey idam edildi, iki oğlunun gözlerine ise mil çekildi

Melikşah, Semerkant hanı II. Nasr'ın ele geçirdiği Tirmiz üzerine yürüdü. Fakat Nasr'ın yanına gelerek af dilemesi ve bağlılığını bildirmesi üzerine onu affetti. 1074 yılında Batı Karahanlı Devleti'ni Selçuklular'a bağladı. 1075'te Kafkasya'ya yönelerek Gürcistan'ın bazı bölgelerini ele geçirdi. Başkenti Rey'den İsfahan'a taşıdıktan sonra 1076'da Kafkasya'ya ikinci seferini düzenledi.

1078 yılında da üçüncü seferini yaptı. Bu seferle Kafkas Dağları'ndan Hazar Denizi'ne kadar olan geniş bir bölge Selçuklu hakimiyeti altına girdi.

1077'de kardeşi Tutuş'u Suriye melikliğine tayin etti. Emir Porsuk'u da Anadolu'ya gönderdi. Suriye'de Atsız Bey ile Kutalmışoğlu Süleyman Şah'ın birer devlet kurmalarını önlemeyi amaçladı. Suriye meliki Tutuş bu dönemde Melikşah'a karşı isyan eden Atsız'ı yakalayarak boğdurdu. Böylece Suriye Selçuklu Sultanlığı'nın ilk hükümdarı oldu.

1085 yılında Diyarbekir'i ele geçirmeleri sonucu Mervaniler Devleti yıkıldı. Ertesi yıl Suriye seferine çıkan Melikşah Urfa, Menbic ve Halep kalelerinden sonra Akdeniz'e dayandı. Buradaki denizden aldığı kumları İran'a götürüp babası Alp Arslan'ın mezarına serpti ve ''Babacığım! İşte sana müjde, henüz bir çocuk olarak bırakmış olduğun oğlun, Allah'ın izniyle dünyayı baştan sona fethetmiştir'' dedi.

Melikşah 1092 yılında Bağdat'a giderek Hicaz, Yemen ve Aden bölgesinin alınması için ordularını sefere hazırladı. Aynı yıl Mekke ve Medine ile Arabistan yarımadasının büyük kısmı ele geçirildi. Melikşah 19 Kasım 1092 tarihinde 37 yaşında Bağdat'ta karısı tarafından zehirlenerek öldürüldü.

Dönemi

Melikşah'ın hükümdarlık döneminde Büyük Selçuklu Devleti en geniş sınırlarına ulaşmıştır. Devletin sınırları Anadolu'dan Umman'a, Kafkaslar'dan Hindistan önlerine kadar uzandı. (10.000.000 km²) Melikşah'tan sonra Selçuklular eski gücüne kavuşamadı.