Francisco Pizarro

Peru'daki İnka topraklarını ele geçiren Francisco Pizarro, Avrupa'da bir kahraman olarak gösterilmektedir.

Francisco Pizarro 1475 yılında İspanya'da doğdu. Piyade albayı Gonzalo Pizarro'nun sonradan evlendiği bir kadından olan gayrı meşru çocuğudur. Eğitimsiz ve okuma yazma bilmeden büyüdü.

1509 yılında Alonso de Ojeda ile birlikte İspanya'dan Tierra Firme'deki Uraba Körfezi'ne yapılacak bir seferde Yeni Dünya'ya gitti. Daha sonra Cartagena'ya geçerek Martin Fernandez de Enciso'nun filosuna katıldı. 1513 yılında Martin Fernandez de Balboa'ya Pasifik kıyılarında Panama Kıstağı'na kadar eşlik etti. Daha sonra Castilla de Oro'nun yeni valisi Pedro Arias Davilla'nın hizmetine girerek destekçisi oldu. Yeni valinin güvensizlik nedeniyle kurtulmak istediği Balboa'nın tutuklanmasındaki rolüyle Panama şehrinde belediye başkanı ve yargıç olarak görev yaptı.

İNKA İMPARATORLUĞUNU YOKETTİ

Peru'nun zenginliği ve Hernan Cortes'in Meksika'daki başarılarının ardından Pizarro, İnka İmparatorluğu'nu ele geçirmek için 1524-1526 yılları arasında iki sefer düzenledi. Bu girişim kötü hava koşulları ve diğer elverişssiz şartlar nedeniyle başarısız oldu.

Panama valisi Pedro de los Rios, Pizarro'yu çağırdıysa da o bu çağrıyı reddeti ve güneyde kaldı. 1528 yılında Peru'nun kuzeyine gelerek değerli metallere sahip yerlileri buldu. Bu keşif bölgeyi ele geçirmek için üçüncü bir seferi planlama motivasyonunu Pizarro'ya verdi.

Hazırlık yapmak için Panama'ya döndü. Fakat vali bu girişime izin vermedi. Pizarro, Kral I. Charles'tan izin almak için İspanya'ya döndü. İzni alan Pizarro sadece sözkonusu sefer için değil, aynı zamanda sefer sırasında ele geçirilen tüm topraklar için de yetki aldı.

Seyahat sırasında sahil boyunca Pizarro ve beraberindekiler yerlilerce taciz edildi. Pizarro iç bölgelere doğru ilerleyerek Peru'daki San Miguel de Piura'da ilk İspanyol yerleşimini kurdu. İnka imparatoru Atahualpa ülkesindeki bir İspanyol varlığına tolerans göstermeyi reddetti. 16 Kasım 1532 tarihinde İspanyollarla yaptığı Cajamarca Savaşı sırasında Pizarro tarafından yakalandı. 

İnkalardan imparatorun serbest bırakılması için fidye istendi. Ancak esir olan Atahualpa tarafından fidye olarak bir oda altın doldurtulduysa da Pizarro imparatoru 26 Temmuz 1533'te idam etti.

Aynı yıl Pizarro İnka'ya girerek Peru'yu tamamen ele geçirdi. Ocak 1535'te en büyük başarısı olarak düşündüğü projesi olan Lima şehrini kurdu. Francisco Pizarro, Peru civarında faaliyet gösteren Diego de Almagro ile mücadelesi Las Salinas Savaşı'nda doruğa ulaştı. Savaşta Almagro yakalanarak idam edildi. Daha sonra Almagro'nun yerine geçen oğlu II. Diego de Almagro, babasının intikamını almak için 26 Haziran 1541'de Francisco Pizarro'nun sarayını bastı ve onu öldürdü.

Öte yandan Pizarro'nun Peru'da yaptıkları bir vahşet olarak nitelendirilmektedir. Ancak Avrupa'da bir kahraman olarak görülmektedir.