THY - Yeni Havalimanı Promosyon - Ankara

Cumhurbaşkanının görevleri nedir?

Cumhurbaşkanlığı makamı bir ülkede birliği, bütünlüğü temsil eden en yüksek mercidir. Cumhurbaşkanlığı makamında bulunan yöneticilerin kanunlar çerçevesinde belirlenmiş bir takım görevleri vardır. Bu yazımızda Cumhurbaşkanının görevleri nelerdir? bunları açıklayacağız.

Cumhurbaşkanı, Türkiye Cumhuriyeti'nin ve Türk milletinin birliğini temsil eden devletinin başındaki yöneticidir. Cumhurbaşkanının başlıca görevi devletin başı vasfıyla anayasanın uygulanmasını ve devlete ait kurumların düzen içerisinde çalışmasını gözetmektir. Türk devletinin ve Türk milletinin birliğini temsil eden Cumhurbaşkanlığı makamı, Anayasa'nın 101. ve 107. Maddeleriyle düzenlenmiştir.

Cumhurbaşkanının görev süresi ne kadardır? Cumhurbaşkanı 5 yıl süreyle görev yürütür. Bir kişi en fazla iki defa Cumhurbaşkanı seçilebilir. Önceden TBMM milletvekilleri tarafından seçilen Cumhurbaşkanının 2007 yılında yapılan anayasa değişikliği referandumu ile halkoyuyla seçilmesi kabul edilmiştir. Türkiye’nin ilk seçilmiş Cumhurbaşkanı aynı zamanda AK Parti Genel Başkanlığı’nı da yürüten Recep Tayyip Erdoğan’dır.

Cumhuriyetin ilanıyla birlikte kurulan Cumhurbaşkanlığı makamındaki Cumhurbaşkanı devletin başı olmasının yanı sıra Türkiye Büyük Millet Meclisi adına Başkomutanlık vasfına da sahiptir. Başkomutanlık görevi savaş durumlarında Cumhurbaşkanı adına, Genelkurmay Başkanı tarafından yapılır. Genelkurmay Başkanı ise Cumhurbaşkanı tarafından atanan Türk Silahlı Kuvvetleri’ni sevk ve idare eden en yüksek rütbeli komutandır.

Cumhurbaşkanı olabilmek için belirli şartlara haiz olmak gerekir. Bunlar Anayasa'nın 101. maddesinde belirtilmiştir. Kırk yaşını doldurmuş olmak, Yükseköğrenim yapmak ve Türkiye Büyük Millet Meclisi üyesi olmak ya da milletvekili seçilebilme yeterliliğine sahip bir Türk vatandaşı olmak Cumhurbaşkanı olabilmenin şartlarıdır. Cumhurbaşkanının görevleri nelerdir? sorusunu soranlar için Cumhurbaşkanının görevleri aşağıdaki gibidir;

Yasamaya yönelik görev ve sorumlulukları;

• Yasama yılının ilk günü Türkiye Büyük Millet Meclisinde açılış konuşmasını gerçekleştirmek,

• Türkiye Büyük Millet Meclisini gerekli durumlarda toplanmaya davet etmek,

• Çıkan yasaları yayımlamak,

• Kendisinin onayına sunulan yasaları gerekli gördüğü durumlarda yeniden görüşülmek üzere TBMM’ye geri yollamak,

• Anayasa değişikliklerine yönelik yasaları gereken durumlarda referanduma ( halk oylaması) götürmek,

• Yasaların, kanun hükmündeki kararnamelerin veya TBMM iç tüzüğünün anayasaya aykırı olduğu gerekçesi ile Anayasa Mahkemesi aracılığıyla iptal davası açmak,

• TBMM seçimlerinin yeniden yapılması için karar vermek,

Yürütmeye yönelik görev ve sorumlulukları;

• Seçimleri kazanan partinin genel başkanını veya meydana getirilen siyasi koalisyonun liderini Başbakan olarak atamak veya gerekli durumlarda istifasını kabul etmek,

• Başbakanın önerisi üzerine bakanları atamak veya görevden almak,

• Gereken durumlarda Bakanlar Kuruluna başkanlık etmek veya Cumhurbaşkanlığı altında toplantıya çağırmak,

• Bakanlar Kurulunun teklif sunmasıyla Türk Silahlı Kuvvetleri’ni komuta edecek Genelkurmay Başkanı'nı atamak,

• Yabancı devletlerin temsilcilerini kabul etmek ve Yabancı devletlere Türkiye Cumhuriyeti Devleti'nin temsilcilerini göndermek,

• Uluslararası yapılan antlaşmaları onaylamak ve yayımlamak,

• TBMM adına Türk Silahlı Kuvvetleri'nin Başkomutanı vasfını taşımak,

• Silahlı Kuvvetlerin kullanılmasına izin ve karar verme,

• Milli Güvenlik Kurulunu (MGK) toplamak ve toplantıya başkanlık etmek,

• Başkanlığı altında topladığı Bakanlar Kurulunun kararıyla gerekli durumlarda sıkıyönetim veya olağanüstü hal (OHAL) ilan etmek,

• OHAL döneminde çıkan kanun hükmündeki kararnameleri imzalamak ve onaylamak,

• Ceza hükmü giymiş belirli kişilerin cezalarını hafifletmek ya da affetmek,

• Devlet Denetleme Kurulunun başkanını ve üyelerini atamak,

• Devlet Denetleme Kuruluna inceleme, araştırma ve denetleme yaptırmak,

• Yükseköğretim Kurulu (YÖK) üyelerini seçmek,

• Üniversite rektörlerini atamak,

Yargıya yönelik görev ve sorumlulukları;

• Anayasa Mahkemesi üyelerini ve Danıştay üyelerinin dörtte birini seçmek,

• Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısını seçmek,

• Yargıtay Cumhuriyet Başsavcı vekilini seçmek,

• Askeri Yüksek İdare Mahkemesi üyelerini seçmek,

• Hâkimler ve Savcılar Kurulu (HSK) üyelerini seçmek.